Strona 1 z 1
Język suahili
: 08 sty 2026, 10:43
autor: Meisande Gvandoya
Język suahili, także: swahili (kiswahili) – język z rodziny bantu używany w Afryce Środkowej i Wschodniej (Tanzania, Kenia, Demokratyczna Republika Konga, Uganda), gdzie pełni funkcję języka kontaktowego. Zapisywany zarówno alfabetem łacińskim (obecnie), jak i arabskim (dawniej). Składa się z około 20 dialektów (kiamu, kimwita, kingwana i inne). Najczęściej używanym (tzw. standard swahili) jest dialekt unguja wywodzący się z Zanzibaru. Językiem suahili jako ojczystym posługuje się około 800 tysięcy ludzi.
Źródło: Wikipedia
Powitania i zwroty grzecznościowe najczęściej słyszane.
Jambo-
cześć
odp.:
Jambo
Karibu-
witam, zapraszam lub proszę wejdź
odp.:
Asante
Pełniejsze formy:
Hujambo?-
jak się masz?
odp.:
Sijambo-
dobrze
Habari?-
jak się masz? co słychać?
odp.:
Nzuri/salama-
dobrze
Na wewe?-
a co u ciebie?
Shikamoo-
przywitanie/pozdrowienie starszej osoby
odp.:
Marahaba
W pozdrowieniach między młodymi osobami można usłyszeć nieco inne zwroty:
mambo- jak sprawy?’ (trochę żargonowe, jak nasze „siema”)
vipi-
co słychać?
sema- c
o powiesz?- Odpowiedzi to np. poa i safi oznaczające "w porządku"
W suahili nie występuje klasyczne "dzień dobry" – w tej roli możemy użyć wyrażeń z habari- wiadomości:
habari za leo-
co dzisiaj słychać
habari za asubuhi- jak się masz z rana
habari za jioni-
jak się masz wieczorem
odpowiadamy-
nzuri/salama.
Chcąc wejść do czyjegoś domu zawołamy:
hodi-
czy mogę wejść?
w odpowiedzi usłyszymy karibu!-
zapraszam, proszę wejdź.
Pożegnamy się takimi zwrotami:
Kwa heri-
do widzenia
Tutakutana kesho-
do jutra
Usiku mwema-
dobrej nocy
Lala salama-
śpij dobrze.
Re: Język suahili
: 08 sty 2026, 11:37
autor: Meisande Gvandoya
Jedzenie/restauracja.
Nina njaa- Jestem głodny.
Nina kiu- Jestem spragniony.
Utapenda kunywa nini?- Czego się pan / pani napije?
Nitakunywa maji tu- Napiję się tylko wody.
Ninataka...- Chcę...
Ninaomba...- Chciałbym...
Inatosha- Wystarczy.
Nimeshiba- Jestem najedzony.
Ufurahie chakula chako!- Smacznego! (mówiąc do jednej osoby)
Furahieni chakula chenu!- Smacznego! (mówiąc do kilku osób)
Maisha marefu!/ Afya!/ Vifijo!- Na zdrowie! (toast),
chakula- jedzenie
kahawa- kawa
chai- herbata
tembo/ pombe - piwo
nyama- mięso
kuku- kurczak
samaki- ryba
mkate- chleb
wali- ryż
siagi- masło
sukari- cukier
mboga- warzywa
matunda- owoce
maji- woda
maziwa- mleko
chumvi- sól
pilipili- pieprz
tamutamu- deser
kijiko/vijiko - łyżka/łyżki
kisu/ visu - nóż/noże
kikombe/vikombe - kubek/kubki
OKOLICZNOŚCIOWE:
Nakutakia mema kwa siku yako ya kuzaliwa!- Wszystkiego najlepszego z okazji urodzin!
Hakuna matata!- „nie martw się”, „bez obaw”, „nie ma problemu”. To także wyraz radości.
Zwierzęta
Zwierzę/zwierzęta- mnyama/wanyama
Co to za zwierzę?- Ni mnyama gani?
Antylopa gnu- nyumbu
Bawół- nyati
Gazela- swala
Gepard- duma
Hiena- fisi
Hipopotam- kiboko
Impala, (średniej wielkości antylopa}- impala
Lampart- chui
Krokodyl- mamba
Lew- simba
Lis, szakal- mbweha
Małpa (gereza)- mbega
Małpa (koczkodan)- kima
Małpa (pawian)- nyani
Nosorożec- kifaru
Pająk- buibui
Ptak- ndege
Ryba- samaki
Słoń- tembo
Wąż- nyoka
Wielbłąd- ngamia
Wilk- mbwa mwitu
Zebra- pundamilia
Żółw- kobe
Żyrafa- twiga
Owad- mdudu
Komar- mbu
Koń- farasi
Kot- paka
Koza- mbuzi
Krowa- ng’ombe
Kura- kuku
Osioł- punda
Owca- kondoo
Pies- mbwa
Świnia- nguruwe
Zając- sungura